WERK wao-akkoord SER kritisch ontvangen
2008-10-31 16:50:32Uit: Trouw 19-01-2001
WAO-akkoord SER kritisch ontvangen
DEN HAAG/HOUTEN (ANP) - De VVD heeft ,,grote twijfels'' of het SER-akkoord
over terugdringen van het aantal arbeidsongeschikten de beoogde effecten zal
sorteren. VVD-Kamerlid Wilders vreest ,,een sterke aanzuigende werking'' op
de nieuwe WAO-uitkering in het door de SER beoogde stelsel.
,,De WAO-uitkeringen verhogen van 70 naar 75 procent, terwijl het aantal
mensen met een WAO-uitkering omlaag moet is historisch uniek'', aldus
Wilders. Omdat ook de Pemba voor werkgevers volgens de SER moet worden
afgeschaft, vreest het VVD-Kamerlid in het door de SER beoogde stelsel juist
,,een sterke aanzuigende werking'' op de nieuwe WAO-uitkering voor volledig
arbeidsongeschikten.
,,Het is maar zeer de vraag, of de keuringsartsen dat kunnen tegenhouden,
zoals de SER denkt,'' meent Wilders. De VVD is verder teleurgesteld dat het
nieuwe SER-regime nauwelijks besparingen oplevert. ,,In het advies van de
commissie-Donner werden nog een paar miljard besparingen beloofd. Nu heet
het dat het nieuwe systeem kostenneutraal zal zijn." De VVD zal met een
definitieve reactie komen na de doorrekening van het Centraal Planbureau
(CPB), die over enkele weken wordt verwacht.
PvdA positief
De PvdA is positief over de hoofdlijnen van het in de SER bereikte akkoord
over de WAO. Dit geldt eveneens voor het CDA. ,,Het lijkt een zeer waardevol
advies,'' aldus PvdA-Kamerlid Smits vrijdag in een eerste reactie. ,,Het
gaat ons om een nieuw stelsel dat activerend naar de arbeidsmarkt moet zijn
en mensen bovendien voldoende inkomensbescherming moet bieden. Dat lijkt met
dit akkoord goed gelukt''.
Volgens Smits zal de PvdA dit akkoord nu in principe als uitgangspunt
beschouwen voor het te voeren kabinetsbeleid. ,,Als werkgevers en werknemers
het er over eens dat het zo moet, zullen wij niet door dat akkoord
heenfietsen,'' aldus Smits. ,,Ook de VVD zal nu eieren voor zijn geld moeten
kiezen, inclusief staatssecretaris Hoogervorst. Uit dit akkoord blijkt
immers dat de visie om de WAO verder via deze lijn aan te pakken, breed
wordt gedragen''.
Wel noemt Smits het zorgelijk dat in de SER ook overeenstemming bestaat over
de onmiddellijke afschaffing van de Pemba, een soort boete die werkgevers
moeten betalen als in hun bedrijf een bovengemiddeld aantal werknemers
arbeidsongeschikt worden. ,,Het is nog maar de vraag, of je een dergelijke
financiële prikkel nu al kunt missen,'' aldus Smits.
Kostenbesparing
De CNV Bedrijvenbond plaatst ,,kritische kanttekeningen'' bij het vrijdag
bereikte WAO-akkoord in de Sociaal-Economische Raad. Volgens de CNV-bond
kleeft er ook een ,,principieel probleem'' aan het SER-advies dat de
toestroom van nieuwe WAO'ers moet beperken. Het WAO-akkoord neigt volgens de
bond naar een kostenbesparing. ,,Alle energie zou juist moeten worden
gebruikt om mensen aan het werk te helpen'', aldus de CNV Bedrijvenbond
vrijdag in een eerste reactie.
Volgens een woordvoerder bestaat de kans dat de achterban van de
Bedrijvenbond ,,in opstand komt''. Een zwaar punt is volgens hem ook de
afspraak dat vakbonden en werkgevers niet meer op decentraal niveau
aanvullende afspraken over de WAO mogen maken. De overkoepelende vakcentrale
CNV heeft ingestemd met het akkoord. ,,Wij erkennen dat er veel goed werk is
verzet, maar er zitten nog wat haken en ogen aan het plan'', aldus een
woordvoerder van de CNV-bond.
'Tussengroep'
FNV Bondgenoten ziet, evenals de CNV Bedrijvenbond, ,,zwaarwegende
minpunten''. Het stuit de bond tegen de borst dat de SER heeft besloten dat
vakbonden straks niet meer samen met werkgevers in CAO's aanvullende
afspraken mogen maken over de WAO. FNV-bestuurster A. Jongerius zei in een
eerste reactie wel blij te zijn dat de nieuwe WAO een fatsoenlijk inkomen
regelt en een grotere kans geeft op terugkeer naar werk. ,,De huidige WAO is
te vaak een automatische glijbaan naar langdurig niksdoen.'' Een nadeel
vindt de FNV dat mensen in de 'tussengroep' in het tweede jaar geen
bovenwettelijke uitkering meer krijgen.
Werkgeversvoorman J. Van der Braak (VNO-NCW) is verheugd over het akkoord.
Voor hem is van cruciaal belang dat bedrijven geen boetes meer krijgen als
hun werknemers arbeidsongeschikt raken. Voordeel voor de werkgevers is ook
dat ze in het tweede ziektejaar geen 100 maar 70 procent aan loon betalen.
Belangenverenigingen voor de arbeidsongeschikten vinden de criteria voor
volledige arbeidsongeschiktheid veel te vaag. De criteria voor volledige
arbeidsongeschiktheid zijn volgens hen nog veel te vaag. De Landelijke
Vereniging Arbeidsongeschikten (LVA) vreest dat rondom 'omstreden ziektes',
zoals bijvoorbeeld RSI, ME en de schildersziekte OPS, opnieuw strijd zal
uitbarsten. Het Breed Platform Verzekerden en Werk verwacht dat nog maar een
heel klein groepje in aanmerking komt voor een uitkering. ,,Zonder enige
kans op herstel in vijf jaar, dat zijn alleen terminale patiënten'', aldus
directeur K. Zwart van het platform.
CPB
Het Centraal Planbureau (CPB) zegt in een reactie op het WAO-voorstel dat
het erg lastig is de WAO-criteria zo streng te maken als de Sociaal
Economische Raad (SER) wil. Met strenge criteria bestaat het gevaar dat
mensen ten onrechte buiten de boot vallen. Het voorstel zou ertoe leiden dat
de WAO er alleen is voor volledig arbeidsongeschikten van wie binnen vijf
jaar geen herstel te is verwachten.
Het CPB voorziet bovendien een grote last bij de keuringsartsen. Zowel het
criterium als de praktijk worden erg belangrijk voor de vraag of het aantal
uitkeringen voor ziekte en arbeidsongeschiktheid echt daalt. Als alles
volgens plan verloopt, verwacht het CPB driekwart minder WAO'ers dan nu. Of
de kosten ook dalen, wordt nog uitgerekend. Het kleinere aantal nieuwe
WAO'ers zou immers hogere uitkeringen krijgen dan de huidige.